Еретичка, ставшая святой: Две жизни Жанны д’Арк - Ольга Игоревна Тогоева

ad gubernandum” (PC, 1, 47). Важно отметить, что 12 лет считались также возрастом религиозного совершеннолетия. Агиографические сочинения и материалы канонизационных процессов свидетельствуют, что данное обстоятельство являлось решающим в признании того или иного кандидата истинным святым, поскольку представители Церкви полагали, что ребенок не способен принимать самостоятельные решения: Vauchez A. La saintété en Occident. Р. 181–182.

1006

PN, 1, 389.

1007

Q, 5, 142, 179; Chronique d’Enguerran de Monstrelet. P. 320; Journal d’un bourgeois. P. 265.

1008

“Ideoque recte scriptura parentes solicite filiam uirgine custodire monet ac cum disciplina nutrire, ne lasciuie uel uoluptati frena relaxet uel aliqua occasione sibi atque parentibus causam infamie prestet” (Vincent de Beauvais. De eruditione filiorum nobilium / Ed. by A. Steiner. Cambridge, 1938. P. 174).

1009

Ibid. P. 176–178.

1010

“Econtra uero de uirgine disciplinata et apocripha, id est abscondita, habetur exemplum in beatissima uirgine maria” (Ibid. P. 175).

1011

“Que eles soient bones… de tout ce ne doit estre nule desdaigneuse, car la glorieuse mere Dieu… volt ovrer et filer” (Philippe de Navarre. Les quatre ages de l’homme / Publ. par M. de Fréville. P., 1888. P. 16).

1012

“Porro de uniuersa morum ac gestuum puellarium honestate et maturitate ponit exemplum idem ambrosius in beata uirgine” (Vincent de Beauvais. Op. cit. P. 193–194).

1013

“Virgo sanctissima, virgo illustrissima, virgo beatissima” (Gilli P. L’epopée de Jeanne d’Arc. P. 9).

1014

Le Franc M. Op. cit. V. 17125–17128, 17273–17276.

1015

Q, 5, 33.

1016

Q, 4, 310.

1017

Например, в трактате Робера Цибуля: “Cur tam varie ergo impugnabatur predicta virgo Johanna, si de victoria regis Francorum, ex qua multa bona pendebant, in populo Dei spiritu prophetico aliqua predixerit” (PN, 2, 382).

1018

PN, 2, 63.

1019

“Non causa, quia pro liberatione regni et consolatione veniebat, ubi non utebatur incantationibus nec artibus magicis, sed invocatione sancte Trinitatis et Jesu Christi Domini nostri saluteferi nominis et beate Marie semper virginis” (PN, 2, 63).

1020

“Nam angelis semper est cognata virginitas… quare et virgines angelis assimilantur” (PN, 2, 46).

1021

PN, 2, 408–409.

1022

“Certe nulla sicut neque contra summam Luciferi superbiam, quam in sacratissima virgine Maria major valuit humilitas inveniri” (PN, 2, 261).

1023

“Est autem revelatio seu apparitio facta ipsi Johanni principaliter examinanda in quinque virtutibus, quas legimus beatissimam Mariam habuisse in angelica revelatione sibi facta… Sunt autem hec virtutes per quas examinanda venit apparitio seu revelatio spirituum… scilicet humilitas, discretio, patientia, veritas, charitas” (PN, 2, 321).

1024

Подробнее см.: Глава 2, § 4.2.

1025

“Item et dum angelus dicte Johanne apparuit, ab initio territa est, et in fine letitia consolata est; quod boni angeli signum est, sicut de angelo Marie apparenti et aliis multis notum est” (PN, 1, 134).

1026

Лук. 1: 30.

1027

“Virgo Maria in initio turbata est in sermone ejus… sed in fine ingenti gaudio repleta, et consolatione cecinit canticum Deo” (PN, 2, 194–195). Ср.: Лук. 1: 46–47.

1028

PN, 2, 228, 367, 419–422.

1029

“Unde Maria Virgo, que conservabat omnia verba, hec conferens in corde suo, postmodum apostolis, presertim Luce, sacra misteria sibi soli credita et cognita asseruit non ad jactantiam. Similiter hec Puella revelationes habuit in etate XIII annorum… et reseravit seu manifestavit eas tempore suo ad utilitatem regni” (PN, 2, 322).

1030

“De multis etiam aliis mulieribus in eisdem historiis narratur, que spiritum prophetandi acceperunt a Deo. Et ita nemo admirari debet si hec etiam Puella, pro magna utilitate et pro liberatione regni Francie ab antiquis suis hostibus, a Deo missa fuerit, et ab eo spiritum prophetandi de quibusdam futuris acceperit” (PN, 2, 199).

1031

PN, 2, 236, 290.

1032

Подробнее см.: Глава 1, § 5.

1033

“Dicta Johanna in delatione habitus virilis malum propositum non habebat, ut asseruit, sed bonum, quia ob amorem castitatis defferebat, scilicet ut eam melius servaret inter viros inter quos conversari habebat, et aliis causis rationabilibus, ideo non videtur fuisse ex hoc precisam ab Ecclesia et anathematizatam, quare non videtur argumentum militare” (PN, 2, 116).

1034

PN, 2, 327.

1035

“Causa rationabilis suberat cur virili veste inter tot armatos et militares viros uteretur, scilicet ne ipsos ad sui concupiscentiam incitasset, si exterior habitus et cultus ipsius sexum muliebrem indicasset” (PN, 2, 207).

1036

“Johanna dicebat sibi magis licitum et conveniens habitum virilem habere, dum erat inter viros, quam habitum muliebrem, videlicet ut ipsa que juvenis erat minus provocaret viros ad libidinem ad quam excitat vestis muliebris” (PN, 2, 248–249).

1037

PN, 2, 263, 283, 395.

1038

“Рropter aliquam necessitatem, vel causa se occultandi ab hostibus, vel propter defectum alterius vestimenti, vel propter aliquid aliud hujusmodi” (Sancti Thomae Aquinatis Summa theologiae. Secunda secundae. Quest. CXLIX).

1039

PN, 2, 378.

1040

PN, 2, 457.

1041

“Que siquidem causa, videlicet ut suam et aliorum tueretur pudicitiam, per se ad hoc sufficiens est ut habitum virilem destaret. Metus enim virginitatis perdende major quam mortis esse debet” (PN, 2, 460).

1042

См.